C.V.A: حوادث عروق مغزي

CVA پيشرونده يا حمله مغزي كه در ارزيابي ترمبوز بعنوان عامل آن مشخص شده است با اختلال نورولوژيك خفيف شروع مي شود در طي يك يا دو روز بدتر مي شود

CVA كاملك

يك نقص كامل نورولوژيك كه با يك شروع ناگهاني توسط بيمار تجربه مي شود.

شايعترين علت CVA ترمبوز است. ساير عوامل شامل آمبولي و خونريزي مي باشند. عوامل خطر كه احتمال CVA را افزايش مي دهند عبارتند از: آترواسكروزيز، فشار خون بالا، ريس ريتمهاي قلبي بيماريهاي رماتيسمي قلب، ديابت سليتوس، نقرس، افت فشار وضعيتي و هايپرتروفي قلب ساير عوامل خطر شامل بالا بودن سطح سرمي تري گليسريد و روش زندگي بي تحرك (روش زندگي غيرفعال) استفاده از داروهاي ضدبارداري، سيگار كشيدن و سابقه فاميلي حوادث عروق مغزي (CVA).

علائم كلينيكي اختصاصي CVA با توجه به شريان درگير تغيير است و نتيجتاً، فقط به قسمتي از مغز خون عرضه ميشود) در صدمات خيلي شديد و وسيع عروق جانبي (كومترال) براي كمك به جبران كاهش عرضه خون به مغز وسعت پيدا مي كنند (انشعاب مي يابند)

اگر CVA در نيمكره چپ اتفاق بيفتد، علائمي كه ايجاد ميشود در سمت راز بروز مي كند. اگر در نيمكره راست CVA اتفاق بيفتد علائم در سمت چپ نمايان مي شوند.

بهرحال CVA كه باعث آسيب اعصاب كرانيال (مغزي) ميشود علائمي از اختلال در عملكرد اعصاب مغزي مشابه يك خونريزي ايجاد ميكند (عوارض ناشي از خونريزي)

معمولاً علائم ايجاد شده را براساس شريان درگير دسته بندي مي كنند. همچنين ميتواند بعنوان مخاطره آمير عمومي و مركزي دسته بندي شود.

شريان مغزي مياني:

اين نوع CVA ممكن باعث آفازي (عدم تكلم) شود. (كاهش قدرت تكلم، نوشتن، يا علائمي از كاهش درك گفتاري يا زبان نوشتاري را نشان مي دهد).

اختلال در تكلم (اختلال در سخن گفتن)، كاهش ميدان بينايي و فلج نيمه بدن درست مبتلا (شدت آن در صورت و دست نسبت به پا بيشتر است). از علائم درگيري شريان مياني مغز است.

شريان كادرتيد: بيمار ممكنست خستگي و ضعف ، گرفتگي، اختلال حواس، اختلالات بينايي و تغيير سطح هوشياري صداهاي اضافي كه روي عروق شنيده ميشود. سردرد، آفازي و پتوز (افتادگي پلك) را در سمت مبتلا تجربه كند.

شريان معده اي:

بيمار ممكن است ضعف، ناتواني در سمت مبتلا، بي حسي اطراف دست و دهان، كاهش ميدان بينايي، دوبيني، (2 تصوير از يك مورد ساده) تطابق ضعيف، ريس فاژي، ناهماهنگي كلام، سرگيجه، فراموشي و نارسايي تطابق ماهيچه اي (عدم تعادل) را تجربه كند.

شريان قدامي مغزي:

اين نوع از حمله مغزي مي تواند باعث كاهش سطح هوشياري، ضعف و ناتواني و گرفتگي و سستي در سمت مبتلا (خصوصاً در پا) بي اختياري ادراري و كاهش تطابق شود. همچنين مي تواند اختلال عملكرد حركتي و حسي و اختلالات شخصيتي را ايجاد كند.

شريان خلفي مغزي: فلجي معمولاً رخ نمي دهد. بيمار ممكنست كاهش ميدان ديد، اختلال حواس، كوما و كوري كورتيكال (ناشي از قشر مغز) را تجربه كند.

تستهاي تشخيصي: سي تي اسكن نشان مي دهد كه حمله مغزي ناشي از ترمبوز، خونريزي، تومور يا هيدروسفالي است. سي تي اسكن مغز نواحي ايسكميك را نشان مي دهد اما اگر 2 هفته از CVA گذشته باشد ممكنست موثر نباشد. ساير تستها شامل: Lp، افتالموسكوپي، آنژيوگرافي، ECG و مطالعات آزمايشگاهي است.

درمان:

اقدامات درماني موثر در CVA شامل: داروهاي ضدتشنج براي درمان حملات، داروهاي شل كننده مدفوع جهت جلوگيري از سفت شدن مدفوع كه اينها باعث افزايش ICP ميشوند. كورتيكوستروئيدها جهت به حداقل رساندن ادم مغزي، داروهاي ضد درد جهت كنترل سردرد كه ممكن است بدنبال CVA هموراژيك ايجاد شود. معمولاً استفاده از آسپرين در CVA هموراژيك منع مصرف دارد بخاطر اينكه مصرف آن تمايل خونريزي مغزي را افزايش ميدهد. اما ممكنست در جلوگيري از ايجاد TIA (حملات زودگذر مغزي) موثرباشد.

درمان جراحي جهت بهبود جريان خون مغزي براي بيماري كه دچار CVA ترمبوتيك يا آمبولي شده است شامل. برداشتن انتهاي شريان (برداشتن پلاكهاي آترواسكروز از داخلي ترين ديواره شريان) يا پيوند عروق كوچك (عروق خارج مغزي به روش جراحي به عروق داخل مغزي آناستموز (پيوند) داده ميشوند.

سيد رضايي